Ana içeriğe geç
Yükümlülük Rehberi

Enerji Verimliliği Uyum Takvimi

5627 sayılı kanun kapsamındaki bir işletmenin yıl içinde hangi yükümlülüğü ne zaman yerine getirmesi gerektiğini, hazırlığın ne kadar önceden başlaması gerektiğiyle birlikte topladık.

Yılın hangi ayında ne yapılır?

Enerji verimliliği yükümlülükleri, tek seferlik işler değil tekrar eden bir döngüdür. Aşağıdaki takvim, kapsamdaki bir sanayi işletmesinin yıl içindeki tipik akışını gösterir. Kesin tarihler mevzuat ve Bakanlık duyurularıyla değişebildiğinden, bu tabloyu bir planlama aracı olarak kullanın; son sözü resmî duyurular söyler.

Dönem Yükümlülük Hazırlık Ne Zaman Başlamalı
Yılın İlk Çeyreği Bir önceki yıla ait enerji tüketim beyanının elektronik sistem üzerinden bildirilmesi Aralık ayında yıllık tüketim verilerinin derlenmesi
Yıl Başı Enerji yöneticisi görevlendirmesinin güncelliğinin kontrolü, değişiklik varsa bildirimi Personel ayrılışında derhal
Dört Yılda Bir Zorunlu periyodik enerji etüdünün yaptırılması Yükümlülük tarihinden en az altı ay önce
Başvuru Dönemlerinde Verimlilik Artırıcı Proje destek başvurusu Duyuru öncesinde proje dosyasının hazır olması
Yıl Boyunca Enerji tüketiminin izlenmesi ve kayıt altına alınması Sürekli

Beyan: yılın en kolay unutulan işi

Yıllık tüketim beyanı teknik olarak basit bir iştir; zorluğu veriyi toplamakta değil, zamanında hatırlamaktadır. Beyanı geciken işletmelerin çoğunda sorun ihmal değil, sorumluluğun net biçimde bir kişiye verilmemiş olmasıdır. Enerji yöneticisi görevlendirmesinin sağladığı en somut faydalardan biri budur: takvimin sahibi belli olur.

Beyan öncesinde kontrol edilmesi gereken veriler: tüm elektrik abonelerinin yıllık tüketimleri, doğalgaz ve diğer yakıt alımları, varsa kendi üretimi elektrik ve satılan enerji, üretim miktarları. Birden fazla sayaç ya da abone numarası olan tesislerde bir kalemin atlanması sık görülür.

Etüt: erken başlamanın gerçek sebebi

Zorunlu etüdü son aya bırakmanın sakıncası ceza riski değil, sonucun kalitesizleşmesidir. Enerji etüdü, tesisin gerçek çalışma koşullarını temsil eden ölçümlere dayanır. Yıl sonunda aceleyle yapılan bir etütte ölçümler bakım duruşuna, düşük sezona ya da tek bir vardiyaya denk gelebilir. Böyle bir etüt yükümlülüğü kâğıt üzerinde kapatır ama işletmeye tasarruf getirmez.

Sahada işe yarayan yaklaşım, ölçümleri üretimin temsili olduğu bir dönemde ve mümkünse birden fazla yük seviyesinde almaktır. Bu da planlama gerektirir. Enerji etüdü sayfamızda sürecin adımlarını ayrıntılı anlattık.

Yükümlülüğü fırsata çevirmek

Kapsamdaki işletme olmanın çoğu zaman gözden kaçan bir tarafı var: etüt zorunluluğu aynı zamanda hibe kapısını açar. Verimlilik Artırıcı Proje desteklerine başvurabilmenin ön koşulu, kapsamdaki işletme olmak ve etüt çıktılarına dayanan bir proje sunmaktır.

Yani etüt için harcanan bütçe, yalnızca bir yükümlülüğü kapatmaz; doğru kurgulandığında hibeli yatırımın da dayanağını oluşturur. Bu nedenle etüdü "zorunluluk" olarak değil, yatırım planlamasının başlangıcı olarak ele almanızı öneriyoruz. VAP hibe hesaplayıcısıyla hangi büyüklükte bir destek alabileceğinizi önceden görebilirsiniz.

Kapsamda olup olmadığınızdan emin değilseniz önce oradan başlayın. Yükümlülük kontrol aracımız yıllık tüketiminizi TEP'e çevirip hangi eşiklere tabi olduğunuzu söyler. Kapsam dışı çıkarsanız da takvimi bir kenarda tutmakta fayda var: üretim arttığında eşik hızla yaklaşır.

Yükümlülük takvimini biz takip edelim

Dış kaynak enerji yöneticiliği hizmetimizde beyan dönemlerini, etüt tekrar tarihlerini ve destek başvuru dönemlerini biz izliyoruz. Siz üretime odaklanın, takvimi biz hatırlatalım.

Sık Sorulan Sorular

Kapsamdaki işletmeler bir önceki yıla ait enerji tüketim bilgilerini yılın ilk aylarında Bakanlığın elektronik sistemi üzerinden bildirir. Beyan dönemi ve sistemin adı yıllar içinde değişebildiğinden, güncel tarihi Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının duyurularından teyit etmek gerekir. Beyanın gecikmesi idari yaptırım sebebidir.
Yıllık toplam enerji tüketimi 1.000 TEP ve üzerinde olan endüstriyel işletmelerde zorunlu enerji etüdü dört yılda bir tekrarlanır. Etüt, yetkilendirilmiş enerji verimliliği danışmanlık şirketleri tarafından yapılır ve kalibrasyonlu cihazlarla saha ölçümü içerir.
Saha ölçümleri, veri toplama, analiz ve raporlama birlikte değerlendirildiğinde bir enerji etüdü tipik olarak birkaç ay sürer. Ölçümlerin üretimin temsili olduğu bir dönemde alınması gerektiği için, planlı duruş ve düşük sezon dönemleri hesaba katılmalıdır. Yükümlülük tarihinden en az altı ay önce süreci başlatmak güvenlidir.
Verimlilik Artırıcı Proje destekleri belirli başvuru dönemlerinde açılır ve dönemler her yıl duyuru ile ilan edilir. Başvuru için projenin teknik dokümantasyonunun, tasarruf hesaplarının ve geri ödeme analizinin hazır olması gerekir. Bu hazırlık genellikle enerji etüdü çıktılarına dayandığı için, etüdü başvuru döneminden önce tamamlamış olmak avantaj sağlar.
Evet. Görevlendirilen enerji yöneticisinin değişmesi durumunda bu değişikliğin ilgili sisteme bildirilmesi gerekir. Görevlendirmenin boşta kaldığı dönemler yükümlülüğün ihlali olarak değerlendirilebilir; personel ayrılışlarında yerine görevlendirme yapılması ihmal edilmemelidir.
Hayır. Bu sayfa, sahada sık karşılaştığımız yükümlülüklerin pratik bir özetidir ve planlama kolaylığı sağlamak için hazırlanmıştır. Kesin tarihler ve yükümlülüklerin güncel hâli için Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının resmî duyuruları ve yürürlükteki yönetmelik esas alınmalıdır.
AraÜcretsiz Teklif